Սոլթանիեի գմբեթ
14-րդ դարի սկզբին կառուցված Սոլթանիեի գմբեթը Իլխանյան ճարտարապետության գլուխգործոցներից է։ Հսկայական երկշերտ աղյուսե գմբեթն ու փիրուզագույն հարդարանքը վճռորոշ ազդեցություն են ունեցել տարածաշրջանի գմբեթաշինության զարգացման վրա։


Հյուսիսարևմտյան Իրան
Սոլթանիեի գմբեթն ու արհեստավորների շուկաները
Իրանի հյուսիս-արևմուտքում գտնվող Զանջանը տարածվում է լեռների, բարձրադիր հարթավայրերի և հին հաղորդակցության ուղիների միջով։ Փիրուզագույն գմբեթները, ծածկած շուկաները, մետաղագործական ավանդույթներն ու բնության հրաշքները կողք կողքի ներկայացնում են անցյալն ու ներկան։ Զանջանը հանգիստ, դեռևս քիչ բացահայտված ուղղություն է, որտեղ վեհ ճարտարապետությունը հանդիպում է մարդկային պատմություններին և ստորգետնյա բնաշխարհին։
Հյուսիսարևմտյան Իրան
05
14-րդ դարի սկզբին կառուցված Սոլթանիեի գմբեթը Իլխանյան ճարտարապետության գլուխգործոցներից է։ Հսկայական երկշերտ աղյուսե գմբեթն ու փիրուզագույն հարդարանքը վճռորոշ ազդեցություն են ունեցել տարածաշրջանի գմբեթաշինության զարգացման վրա։
Զանջանի Ռախտշույխանեն 1928 թվականին կառուցվել է որպես ծածկած և անվտանգ վայր, որտեղ կանայք լվացել են հագուստն ու սպասքը։ Սյունազարդ սրահը, ավազաններն ու ջրի ուղղորդման համակարգը կենդանի պատկերացում են տալիս քաղաքի կանանց հասարակական կյանքի մասին, իսկ այսօր այս եզակի շինությունը ազգագրական թանգարան է։
Խոդաբանդեի շրջանում գտնվող Քաթալե Խոր կրաքարային քարանձավը հարուստ է ընդարձակ սրահներով, անցուղիներով, շթաքարերով ու պտկաքարերով, իսկ որոշ հատվածներ ձևավորվել են մի քանի մակարդակով։ Այցելուների համար բաց ուղին այս մեծ ստորգետնյա աշխարհի միայն մի մասն է ներկայացնում, որտեղ կրաքարե սյուներն ու զուլալ ջուրը խորհրդավոր լռություն են ստեղծում։
Զանջանի Զոլֆաղարիի ապարանքում ցուցադրվում են Չեհրաբադի աղահանքում հայտնաբերված մարմիններն ու առարկաները։ Աղային միջավայրը բացառիկ կերպով պահպանել է հնագույն հանքագործների մարմնի մասերը, հագուստն ու գործիքները՝ թույլ տալով թանգարանին պատմել նրանց աշխատանքի և կյանքի հուզիչ պատմությունը։
Զանջանի շուկան Իրանի ամենաերկար ծածկած շուկաներից է, որի ձևավորումը սկսվել է Քաջարական շրջանում։ Արհեստների առանձին շարքերը, քարավանատները, ներքին բակերը, աղյուսե կամարներն ու գունավոր սալիկները մինչ օրս կենդանի են առևտրի ձայներով և վարպետների աշխատանքով։