بافت تاریخی یزد
بافت تاریخی یزد نمونه‌ای منسجم از معماری خشتی، بادگیرها، قنات‌ها و گذرهای پوشیده است. این شهر ثبت‌شده در فهرست میراث جهانی یونسکو نشان می‌دهد که سکونت انسانی چگونه با اقلیم کویری سازگار شده است.
فلات مرکزی ایران
یزد
شهر خشتی در سایهٔ بادگیرها
یزد در فلات مرکزی ایران، معماری سازگار با کم‌آبی و گرما را به‌روشنی نشان می‌دهد. شهر تاریخی آن با خانه‌های خشتی، بادگیرها و شبکهٔ قنات، همچنان محل زندگی است؛ فضاهای مذهبی مسلمانان، زرتشتیان و یهودیان نیز بخشی از این بافت شهری‌اند.
فراتر از مرکز استان، میبد با بناهای خشتی و زیلوبافی، مهریز با باغ‌ها و تفت با آبادی‌های دامنه‌ای، مسیرهای متفاوتی پیش روی مسافر می‌گذارند. پارچه‌های ترمه، سفال و شیرینی‌های محلی، دیدار از معماری کویری را با زندگی و هنر امروز استان پیوند می‌دهند.
جاذبه‌های شاخص
یزد در یک نگاه
- مرکز استان
- یزد
- موقعیت
- فلات مرکزی ایران
- بهترین فصل
- بهار و پاییز
- اقامت پیشنهادی
- ۲–۳ روز برای شهر یزد؛ ۴–۶ روز برای گشت‌وگذار در استان
- مناسب برای
- معماری · تاریخ · باغ‌ها · صنایع‌دستی · خوراک
- راه‌های دسترسی
- فرودگاه · راه‌آهن · جاده
۰۵
۵ دیدنی مهم
امیرچخماق
مجموعهٔ امیرچخماق یزد در دورهٔ تیموری شکل گرفته و میدان، مسجد، بازار و آب‌انبارهای تاریخی را دربر می‌گیرد. نمای چندطبقه و طاق‌دار آن از شناخته‌شده‌ترین تصاویر شهر است و نورپردازی شبانه، تناسب معماری بنا را برجسته می‌کند.
باغ دولت‌آباد
باغ دولت‌آباد با محور آب، درختان سایه‌دار و کوشک هشت‌بهشت، یکی از زیباترین باغ‌های کویری ایران است. بادگیر بلند باغ، نسیم را به فضای داخلی هدایت و هوا را خنک می‌کند. شیشه‌های رنگین، آب و هندسهٔ باغ، این اثر را به بخشی از میراث جهانی «باغ ایرانی» تبدیل کرده‌اند.
آتشکدهٔ زرتشتیان
آتشکدهٔ بهرام در باغی آرام، آتش مقدسی را نگهداری می‌کند که بنا بر سنت زرتشتی سده‌ها پیوسته روشن مانده است. بنای کنونی در دههٔ ۱۳۱۰ خورشیدی با الهام از هنر هخامنشی ساخته شد و نماد فروهر، حوض ورودی و درختان همیشه‌سبز، فضای نیایش را کامل می‌کنند.
خَرانَق
خَرانَق آبادی تاریخی و خشتی در حاشیهٔ کویر یزد است. هزارتوی گذرها، خانه‌های چندطبقه، منارجنبان و کاروانسرای نزدیک، معماری سازگار یک روستای واقع در مسیرهای کاروانی را نشان می‌دهند.
بیشتر درباره یزد
شهرهای مهم
- یزد — شهر تاریخی و مرکز استان
- میبد — بناهای خشتی و زیلو
- اردکان — بافت تاریخی و زیارتگاه‌های زرتشتی
- مهریز — باغ پهلوان‌پور
- تفت
خوراک و سوغات
خوراک‌های محلی
- آش شولی
- قطاب
- کیک یزدی
سوغات و صنایع‌دستی
- ترمه‌بافی
- زیلوبافی میبد
- سفال و سرامیک میبد
- دارایی‌بافی
فرهنگ و هنر
در یزد، مهارت‌های ساخت‌وساز خشتی در کنار بافندگی و سفالگری دیده می‌شوند. این هنرها هم در بناهای تاریخی و هم در کارگاه‌های امروز حضور دارند و میان میراث کویری و زندگی جاری پیوند برقرار می‌کنند.
یونسکو و میراث تاریخی
گزیده‌ای از میراث جهانی یونسکو
- شهر تاریخی یزد — ۲۰۱۷
- باغ‌های دولت‌آباد و پهلوان‌پور — اجزای باغ ایرانی، ۲۰۱۱
- قنات‌های زارچ و حسن‌آباد مشیر — اجزای قنات ایرانی، ۲۰۱۶
دیگر دیدنی‌های تاریخی
نارین‌قلعهٔ میبد و روستای خرانق، دیدار از شهر تاریخی یزد را با نمونه‌های دیگری از معماری خشتی و زندگی در حاشیهٔ کویر تکمیل می‌کنند.
دانشگاه‌های منتخب
- دانشگاه یزد
